• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22315
  • Αριθμός συν/τών: 759967
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Περιεχόμενα

Τρί 27 Απρ 2010

Ο Βασιλιάς

Τρί 16 Ιουν 2009

Κλειστοί Δρόμοι

Τρί 02 Ιουν 2009

Ο Χαμένος τα παίρνει όλα

Τρί 19 Μαϊ 2009

Το Μετέωρο Βήμα Του Πελαργού

Παρ 15 Φεβ 2008

Κράτησε με (2006)

CineΕλληνικον


Κυρ 08 Δεκ 2002

Ο Ν.Ε.Κ. της δεκαετίας του 1980.




Ολόκληρη η δεκαετία του 1980 σηματοδοτείται από ένα νεοσυντηριτισμό, ο οποίος ήρθε να δώσει τέλος στα «ακόλαστα» ήθη των 70΄ς. Το Aids και η επανάκαμψη των δεξιών κυβερνήσεων σε Ευρώπη και Αμερική , η αποτυχία των ανά τον κόσμο καθεστώτων υπαρκτού σοσιαλισμού, η οικονομική κρίση, είναι παράγοντες μιας βαθύτατης δυστοκίας στο χώρο της Τέχνης. Ο κόσμος επιλέγει πλέον την καθαρή διασκέδαση και απομακρύνεται από τη γόνιμη ψυχαγωγία και τον «προβληματισμό». Η παγκόσμια καλλιτεχνική παραγωγή γνωρίζει μια απίθανη φάση σκουπιδολαγνείας και ο κινηματογράφος , σε συνάρτηση με την επέλαση του video, γίνεται ένα σχεδόν περιθωριακό «σπορ».

Σε αυτές τις συνθήκες, αναπτύσσεται στην Ελλάδα μια επανάκαμψη του πολύ εμπορικού σινεμά, όχι ως προέκταση, αλλά ως νόθο αποπαίδι του «παλιού» ελληνικού κινηματογράφου. Γυρισμένες στο πόδι κωμωδίες με δημοφιλείς πρωταγωνιστές απευθύνονται σε ένα ευρύ λαϊκό κοινό που αντιλαμβάνεται ως κωμική τη χρήση χυδαίας γλώσσας και ακραίας πλάκας. Ο χαβαλές είναι σήμα κατατεθέν όλης αυτής της περιόδου και ο Νέος Ελληνικός Κινηματογράφος προσπαθεί να συνεχίσει την ένδοξη πορεία της προηγούμενης δεκαετίας, αγκυλωμένος εν πολλοίς σε έναν διανοουμενίστικο ερμητισμό που θα τον οδηγήσει σχεδόν στο θάνατο, κατά το τέλος των 80’ς.

Διασωθείς αυτής της περιόδου είναι ο Θοδωρος Αγγελοπουλος, ο οποίος, συνεργαζόμενος με παραγωγούς του εξωτερικού και το νεοσυσταθέν Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, καταθέτει ένα σημαντικότατο μέρος της εργογραφίας του και εδραιώνει τη θέση του ανάμεσα στους μεγάλους σκηνοθέτες του παγκόσμιου σινεμά. Ο Μεγαλεξανδρος του 1980 είναι μια ταινία σχεδόν της ίδιας αξίας (και διάρκειας) με το Θιασο, ένα επικό επίτευγμα, το οποίο κερδίζει το Χρυσό Λιοντάρι στο Φεστιβάλ Βενετίας. Η ταινία όμως είναι ιδιαίτερα δύσκολη στη θέαση και αρκετό μέρος του κοινού του «εγκαταλείπει» το σκηνοθέτη εφεξής.

Η «Τριλογία της Σιωπής», αποτελείται από το Ταξιδι στα Κυθηρα (Βραβείο σεναρίου στις Κάννες το 1984), το Μελισσοκομο (1986) και το Τοπιο στην ομιχλη (Ασημένια Άρκτος του Φεστιβάλ Βερολίνου το 1988). Η Ιστορία σε αυτές της ταινίες προϋπάρχει ως μνήμη και οι ήρωες είναι σημερινά σύμβολα, ανεξίτηλα σημαδεμένα από το ιστορικό δεδομένο.

Στο χώρο της κωμωδίας, ο Ν.Ε.Κ. κερδίζει τη συμπάθεια του κοινού με το έργο του Νικου Περακη. Ο Περακης κάνει σάτιρα με όρους σκηνοθέτη-δημιουργού και προτείνεται ως ο ανανεωτής ενός λαϊκού είδους. Η «Άρπα Κόλλα» το 1982, μία σάτιρα της προχειρότητας του ελληνικού σινεμά, γνωρίζει μεγάλη επιτυχία και ευρύτατη αποδοχή από το κοινό. Η Λουφα και Παραλλαγη του 1984, σάτιρα των συνθηκών που επικρατούν σε μια μονάδα του στρατού κατά την περίοδο της δικτατορίας, βραβεύεται από το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και γνωρίζει αθρόα προσέλευση κοινού, σε καιρούς πολύ δύσκολους για τον ελληνικό κινηματογράφο, όπου και μόνο ο όρος «ελληνική ταινία» θεωρείται ακραία περιθωριακός. Στο Βιος και Πολιτεια (1987), οι χαρακτήρες του Λουφα και Παραλλαγη βρίσκονται απολύτως ενταγμένοι στο «σύστημα» και καλούνται να το προστατέψουν, όταν ένας από αυτούς απειλεί με ένα τρομοκρατικό χτύπημα. Παρά τη μεγάλη διαφήμιση, τα εισιτήρια δεν παραμένουν ευάριθμα, όμως η ταινία είναι από τις πιο σημαντικές του Περακη και επιθετικοποιούν το όνομα του δημιουργού ως προσδιορισμό της ελληνικής κοινωνίας, η οποία χαρακτηρίζεται από κάποιους «περακική».

Αρχετυπικά σατιρικός, ο Χαρυ Κλυν, εισβάλλει στο χώρο του Ν.Ε.Κ. με σκληρή πολιτική και κοινωνική σάτιρα με παραγωγές αξιώσεων. Το «Αλαλούμ» και το Made in Greece επιχειρούν τομές που, άλλοτε επιτυχημένα κι άλλοτε όχι, δημιουργούν τους όρους στους οποίους κινείται η πολιτικοκοινωνική σάτιρα στη δεκαετία του 1980, αλλά και του 1990. Με καταβολές από το αμερικάνικο stand up comedy, ο Χαρυ Κλυν γίνεται μια λαϊκή φωνή που μέσα από τις ταινίες, αλλά και τους σατιρικούς δίσκους του , κάνει αντιπολίτευση σε ήθη και εξουσίες , σε μια εποχή που τα μέσα ενημέρωσης και η τέχνη χειραγωγούνται απόλυτα από το Κράτος.

Η ανανέωση του λαϊκού ενδιαφέροντος για το ρεμπέτικο τραγούδι μετά τη Μεταπολίτευση υπήρξε αφορμή για το κινηματογραφικό έπος του Κώστα Φέρρη, το Ρεμπετικο. Η ταινία μπορεί να θυμίζει παραδοσιακές φόρμες αφήγησης, ωστόσο ο μοντερνισμός κάποιων μεγάλων σκηνών της την εντάσσει άνετα στο λαϊκό νέο ελληνικό σινεμά. Εκτός από τη διάκρισή της στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, η ταινία απέσπασε και την Αργυρή Άρκτο του Φεστιβάλ του Βερολίνου.

Ο Γιωργος Πανουσοπουλος εδραιώνεται ως ο απόλυτα ερωτικός κινηματογραφιστής. Φυσικά, η γεροντοκορίστικη κριτική τον κατατάσσει στους σκηνοθέτες πορνό. Ο ίδιος όμως υπηρετεί με πάθος και ποιότητα την κινηματογραφική τέχνη και δίνει ταινίες που άφησαν εποχή. Οι Απεναντι (1981), η «Μανία» (1985) και το Μ` αγαπας; (1989) είναι δοκίμια πάνω στον ερωτισμό και έχουν ευάριθμο αντίκτυπο στο κοινό. Πετρινα Χρονια (1985) και Η Φανελα με το 9 (1988) είναι οι ταινίες με τις οποίες συμμετέχει στα κινηματογραφικά τεκταινόμενα της δεκαετίας του 1980 ο Παντελης Βουλγαρης. Πολιτικό μελό η πρώτη, αισθηματικό μελό η δεύτερη.

Ο Νικος Κουνδουρος καταθέτει την πιο άρτια εικαστικά ταινία της φιλμογραφίας του το 1984. Πρόκειται για το Bordello, όπου ο αγοραίος έρωτας συναντά την πολιτική σε μια ταραγμένη πολεμική περίοδο. Ο Λακης Παπασταθης κάνει κινηματογράφο ελληνοκεντρικό και ολίγον φολκλόρ. Ταινίες του στη δεκαετία αυτή είναι Ο Καιρος των Ελληνων (1981), στην οποία συμμετείχε ως ηθοποιός και ο Αλεξης Δαμιανος, και ο Θεοφιλος (1987), με θέμα τη ζωή του ναϊφ ζωγράφου της επανάστασης του ’21.

Στις υπολογίσιμες δυνάμεις του Νέου Κινηματογράφου εξακολουθούν να βρίσκονται οι Νικολαϊδης (Γλυκια Συμμορια, το 1983, «Πρωϊνή περίπολος», το 1987, και Singapore Sling, το 1989) και Παναγιωτοπουλος («Μελόδραμα», 1980, Βαριετε, 1985, Η Γυναικα που εβλεπε Ονειρα, 1988).

Μεμονωμένες ταινίες που έκαναν αίσθηση είναι:

Ο Αγγελος, του Γιώργου Κατακουζηνού, με θέμα μια δραματική ομοφυλοφιλική ιστορία.

Η Η Τιμη της Αγαπης - The Price of Love, της Τωνιας Μαρκετακη, με μια υπέροχη αναπαράσταση της παλιάς Κέρκυρας και ιδιαίτερη φροντίδα στο εικαστικό μέρος.

Οι καλτ ταινίες της εποχής χρονολογικά και μόνο εντάσσονται στο Νέο Κινηματογράφο. Αποτελούν αντικείμενο μιας άλλης αναδρομής, η οποία θα μπορούσε ίσως να έχει τίτλο «Ελληνικά b-movies». Δεν μπορεί όμως να μη γίνει μνεία στο The Κοπανοι (1987), του Γιωργου Κωνσταντινου, όπου μία ομάδα ετερόκλητων μικροαπατεώνων ετοιμάζουν ένα σχέδιο ληστείας και φυσικά τα κάνουν θάλασσα. Πρόκειται για την πιο ενδιαφέρουσα δουλειά του (πολύ) εμπορικού κινηματογράφου, καθώς και την πιο δόκιμη εφαρμογή των γουντιαλενικών εμμονών του Γιωργου Κωνσταντινου στον κινηματογράφο.

Εν τω μεταξύ το κοινό όλο και απομακρύνεται από τον κινηματογράφο γενικά, τον ελληνικό κινηματογράφο ειδικότερα και κυρίως από τις «κουλτουριάρικες» ταινίες του νέου ελληνικού κινηματογράφου. Το πείραμα της κρατικής παρέμβασης του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου απέτυχε οικτρά, αφού τα χρήματα που μοιράζονταν για παραγωγές κατασπαταλούνταν από μεσάζοντες και επιτήδειους. Το 1989 ήταν η πιο φτωχή χρονιά στην ιστορία του Ελληνικού Κινηματογράφου.

Αλλά , σε λίγο μπαίνει η δεκαετία του 1990


(στο επόμενο: Η αναβίωση του Ν.Ε.Κ. στη δεκαετία του 1990)


 
 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.