• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 21700
  • Αριθμός συν/τών: 764370
  • Πρόγραμμα 250 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Η ερώτηση της εβδομάδας












Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


Die Welle (2008)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Το Κύμα
- Γνωστό και ως:
The Wave

Δραματικό Θρίλερ | 107'
Πρεμιέρα στην Ελλάδα: Πεμ 13 Νοε 2008
Ημερομηνία κυκλοφορίας DVD: 29/4/2009
Διανομή: Seven Films
Χρώμα: Έγχρωμο
Ήχος: Dolby Digital
Γλώσσα: Γερμανικά
Δημοτικότητα: 0.37 %
Αξιολόγηση: 7.90/107.90/107.90/107.90/107.90/107.90/107.90/107.90/10   (7.90/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Μέση (Συμφωνία ψήφων μεταξύ 50 και 75%)




- Υπότιτλος:

Ήρθε και είναι ανεξέλεγκτο!

- Gallery:



 

- Κριτική από το Cine.gr:


Δευτέρα 29 Σεπτεμβρίου 2008

Η Ιστορία. Εκπαιδευτικός σε Γερμανικό Λύκειο, επιχειρεί να αναλύσει τις αρχές της αυτοκρατίας στους μαθητές του. Οδηγούμενος από την απαθή τους στάση και τη βεβαιότητα αυτών ότι η ύπαρξη φασισμού σε προοδευμένους λαούς είναι αδύνατη, θα μετατρέψει το μάθημά του σε πείραμα, μελετώντας τα στάδια ανάπτυξής του. Ο καθηγητής θα υποχρεώσει τους μαθητές να ντύνονται ομοιόμορφα, να αποδίδουν σεβασμό προς το πρόσωπό του και να δρουν με κοινούς σκοπούς, ως ενιαίο δηλ. σύνολο. Τα μέλη όμως του αποκαλούμενου και ως «Κύμα», θα πολλαπλασιαστούν, και οι μαθητές που το αποτελούν θα ξεφύγουν από τα πλαίσια δράσης που όρισε ο καθηγητής Βένγκερ.

Αμαρτίες γονέων, παιδεύουσι τέκνα. Είναι κύμα της εποχής ή κάτι παραπάνω; Οι Γερμανοί σκηνοθέτες τα τελευταία χρόνια ασχολούνται κυρίως με θέματα που αφορούν τα τραυματικά ιστορικά και πολιτικά χρόνια της χώρας τους. Η ιστορία απ’ ότι φαίνεται είναι αναπόσπαστο εθνικό κομμάτι, που στιγματίζει λαούς και δημιουργεί διαχρονικά αισθήματα περηφάνιας μέχρι ενοχής.

Δάσκαλε που δίδασκες… Βασισμένη σε ένα πραγματικό περιστατικό που έλαβε χώρα στην Καλιφόρνια του 1967, η ταινία επιχειρεί να δώσει απάντηση στο αν υφίσταται οποιαδήποτε μορφή φασισμού στις σύγχρονες κοινωνίες. Από την αρχή κιόλας ο Gansel φαίνεται πως ευνοείται από το σενάριο, καθώς η συγκεκριμένη θεματολογία βρίσκει απόλυτη εφαρμογή στη Γερμανική κουλτούρα, λόγο του ιστορικού της παρελθόντος. Ο Βένγκερ και κατά επέκταση ο ίδιος ο σκηνοθέτης, κοιτάζοντας κατάματα τη νεολαία, διακρίνει στάση απάθειας και αδιαφορίας, προερχόμενη από την πολιτισμική εξέλιξη και την ερμηνεία των λαθών του ιστορικού παρελθόντος. Βλέπει νέους καθηλωμένους στην ασφάλεια που τους προσφέρουν οι ισχυροί κοινωνικοί θεσμοί, να μην αντιλαμβάνονται ότι το πρόβλημα μπορεί να ξεκινήσει από μέσα οποιαδήποτε στιγμή. Ο Βένγκερ θα προσπαθήσει να αφυπνίσει του μαθητές του και θα τους καταστήσει μέλη μιας οντότητας, του «Κύματος». Όταν όμως θα χάσει τον έλεγχο εκείνο θα εξαπλωθεί με μανία και θα τους πνίξει.

Ο χαρισματικός ηθοποιός Juergen Vogel, στενός Φίλος του Daniel Bruehl, έχοντας αναλάβει το ρόλο του καθηγητή, καθοδηγείτε από το νεαρό Dennis Gansel, σε μια ταινία γροθιά, που σε ορισμένα της σημεία θα ενοχλήσει αρκετά. Αντιλαμβανόμενος τον παλμό της νεολαίας, την αναγκαιότητα της προστασίας των δημοκρατικών θεσμών και μελετώντας τις αρχές των άναρχων πολιτευμάτων, δίνει σάρκα και οστά στο πολύπαθο όραμά του. Η ταινία ως τελικό αποτέλεσμα ενθουσιάζει με την αμεσότητα της, τη στωικότητα και τη νεανική και σύγχρονη ματιά του σκηνοθέτη. Εξαιτίας της τελευταίας, μέρος της αναλώνεται στα προβλήματα των μαθητών-μελών και τη σταδιακή κλιμάκωση του χαρακτήρα τους καταφέρνοντας τελικά να γίνει προσιτή και αρεστή σε ένα ευρύτερο κοινό που περιλαμβάνει και νέους. Τρανή απόδειξη: οι διθυραμβικές κριτικές, οι συμμετοχές στα μεγαλύτερα Φεστιβάλ του κόσμου και η τεράστια απήχηση που είχε η ταινία στη χώρα της. Στο βωμό όλων αυτών βέβαια θυσιάζεται μια πληρέστερη ανάλυση των αρχών με τους οποίους καταπιάνεται η ταινία, μια εμπεριστατωμένη επεξήγηση αυτών και τελικά οποιαδήποτε ουσιαστική πολιτική κριτική. Σημειώστε δε ότι σε σημεία ο Gansel καταφεύγει, άθελα του ή μη, σε εύκολες τηλεοπτικές λύσεις.

Τελικά Το Κύμα δεν είναι ένα πολιτικό μανιφέστο. Είναι μια ταινία με ξεκάθαρους στόχους, που περνάει το ίδιο ξεκάθαρα μηνύματα. Και πάνω απ’ όλα θέτει ένα τεράστιο ερώτημα, ίσως και περισσότερα, την απάντηση του οποίου πολλοί θα θεωρήσουν προφανή. Τους συστήνω λοιπόν να δουν την ταινία και μόλις πέσουν οι τίτλοι τέλους ας το ξανασκεφτούν καλύτερα.

Βαθμολογία: 6.5/10 Stars6.5/10 Stars6.5/10 Stars6.5/10 Stars6.5/10 Stars6.5/10 Stars6.5/10 Stars (6.5/10)

Βασίλης Καγιογλίδης




Τρίτη 18 Νοεμβρίου 2008

Το "Κύμα" έρχεται από τη Γερμανία με τη φόρα της απόλυτης εισπρακτικής του επιτυχία! Το θέμα είναι ότι φέτος ο ευρωπαϊκός κινηματογράφος, με λιγότερο ή περισσότερο καλές ταινίες, έχει καταφέρει να προσελκύσει τον κόσμο στις σκοτεινές αίθουσες. Ανταγωνίζεται, όχι μόνο ποιοτικά όπως συνέβαινε τις άλλες χρονιές, αλλά και εμπορικά τον Αμερικανικό κινηματογράφο! Δείγμα των συνεπειών της παγκοσμιοποίησης και στο σινεμά.

Όλα ξεκινούν όταν ανατίθεται, όχι και τόσο δίκαια, σε έναν φιλο-αναρχικό καθηγητή λυκείου να διδάξει το μάθημα της απολυταρχίας. Ο ίδιος, με προσωπικό ζήλο, ιδρύει μια "φασιστική" εσωσχολική οργάνωση που ακούει στο όνομα "Κύμα", πάντα στα πλαίσια του μαθήματος. Όμως, η εσωτερική δράση εξαπλώνεται και στον εξωτερικό κόσμο, με κινητήριο δύναμη τον παρορμητισμό και την ανήλικη "ανοησία" των μαθητών. Ο καθηγητής απ` τη μεριά του, δέσμιος χαμηλής αυτοεκτίμησης, απολαμβάνει τις παθιασμένες εκφράσεις λατρείας και αναγνώρισης των μαθητών του. Και κάπου εκεί τα πράγματα παρεκτρέπονται ανεξέλεγκτα.

Ο Dennis Gansel θα προσπαθήσει να γίνει ξεναγός στους πολιτικούς και νοητικούς κώδικες της κοινωνίας. Ο καλοθελητής θεατής, γιατί η καλή θέληση είναι αναγκαία στην (παρ)ακολούθηση, αντιλαμβάνεται πως ο φασισμός είναι κάτι ευρύτερο των προσωποποιημένων απολυταρχικών καθεστώτων που κουλουριάζονται στην ιστορία. Τα επιχειρήματα του Die Welle μπορεί να αναπτύσσονται ελλειπώς. Όμως, η διαρκής ανάγκη ένταξης των ατόμων σε μια ομάδα και η "στέρεα" πειθαρχεία σε έναν κοινό σκοπό-ενδιαφέρον (ανεξαρτήτως περιεχομένου), με δεδομένη την υπόγεια διάθεση των ατόμων για αυτοεπιβολή, καταδεικνύει τις φασιστικές απαρχές του γύρω μας κόσμου. Κάτι που παρατηρείται και στις πιο "αιστερίστικες", κατά τα φαινόμενα, οργανώσεις. Χαρακτηριστική η σκηνή σύγκρουσης του "Κύματος" με τους αναρχικούς.

Όμως το Die Welle στην ανάπτυξη του δείχνει ετοιμόρροπο. Και με τα δύο πόδια σακατεμένα. Πρώτον, η σεναριακή μονομέρεια και η επιτηδευμένη αφέλεια, αποκτά θέση οδηγού στην πλοκή της ταινίας. Μιας πλοκής που χαρακτηρίζεται από έλλειψη αντεπιχειρημάτων. Και που περισσότερο απολυταρχικά παρά στοχαστικά παγιώνεται στην υπάρχον μορφή της. Είναι εμφανής η προχειρότητα στο χτίσιμο των ηρώων αλλά και στον off χρόνο της ταινίας. Βουλιάζοντας τελικά το κοινό σε μια απωθητική μονομέρεια, αποτρέποντας του μια ουσιαστικότερη καλλιτεχνική κατάκτηση.

Δεύτερον, το αναπαραστατικό κομμάτι υπακούει σε εύκολες δραματουργικές οδούς, καταδικάζοντας τις σκηνές σε μια αποκρουστική απλοϊκότητα. Με αποτέλεσμα τόσο το σκηνοθετικό κομμάτι, όσο και το σεναριακό να πλήττουν βαρέως τον ρεαλισμό. Τέλος, από τους συντελεστές της ταινίας διασώζεται ο πάντα άξιος προσοχής Jürgen Vogel.

Βαθμολογία: 4/10 Stars4/10 Stars4/10 Stars4/10 Stars (4/10)

Γιώργος Ευθυμίου




Δευτέρα 1 Δεκεμβρίου 2008

Μετά το «Ανάμεσα στους Τοίχους» του Λοραν Καντέ, άλλη μια ευρωπαϊκή ταινία που εξελίσσεται στα θρανία. Η τελευταία και πολυσυζητημένη ταινία «Το Κύμα» του σκηνοθέτη Ντένις Γκάνσελ στηρίζεται στο μυθιστόρημα του Τοντ Στράσερ και αφηγείται πραγματικά γεγονότα που εξελίχθηκαν στην Καλιφόρνια του `67. Η ταινία όμως λαμβάνει χώρα στην σύγχρονη Γερμανία. Εκεί, ο αντισυμβατικός καθηγητής Ράινερ Βέγκνερ αποφασίζει να εφαρμόσει τις ριζοσπαστικές μεθόδους του στη διδασκαλία ενός δυσνόητου μαθήματος της «αυτοκρατίας». Οι έφηβοι μαθητές μόλις κατανοούν πως πρόκειται για τα ολιγαρχικά καθεστώτα αντιδρούν λέγοντας πως αυτά είναι απαρχαιωμένα πολιτικά συστήματα μη εφαρμόσιμα πλέον στο σύγχρονο δυτικό και δημοκρατικό κόσμο. Ο καθηγήτης τότε επειχειρεί εν αγνοία τους ένα πείραμα. Στόχος είναι απλά να τους αποδείξει πως ο φασισμός κρύβεται ακόμη και μέσα στο σχολικό μικρόκοσμό τους. Οι μαθητές καλούνται να δημιουργήσουν μια ομάδα με αρχηγό το Ράινερ. Αποκτούν ενιαίο κώδικα ντυσίματος, συμπεριφοράς, χαιρετισμό και έμβλημα και δείχνουν απόλυτο σεβασμό στο πρόσωπο του αρχηγού τους που τον αποκαλούν «Φίρερ». Αυτοί που δεν πειθαρχούν στους κανόνες εξορίζονται ενώ οι υπόλοιποι αποκτούν την εύνοια του καθηγητή και τους παραχωρούνται προνόμια. Μολονότι το σκηνικό παραπέμπει ξεκάθαρα στη φασιστικό Τρίτο Ράιχ, οι μαθητές γοητεύονται και κολακεύονται από την εξουσία που τους δίνεται. Έτσι το πείραμα δεν αργεί να ξεφύγει από τον έλεγχο του Ράινερ με τραγικές συνέπειες. Η ταινία για κάποιους παραπέμπει στο «Πείραμα» την ταινία του Όλιβερ Χιρσμπίγκελ, αν και υστερεί σε αρκετά σημεία. Το «Πείραμα» ήταν ένα έργο που σόκαρε το 2001 όταν με ώμή σκληρότητα και αριστοτεχνική απόδοση κατέδειξε την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης φύσης μέσα από το πείραμα της φυλακής του Στανφορντ. Παρόλα αυτά, «Το Κύμα» παραμένει μια επιτυχημένη ταινία, με μεγάλες εισπραξεις στη Γερμανία, νεανική, γρήγορη και εύστοχη. Ο σκηνοθέτης ασχολείται με ένα θέμα ταμπού για τους ίδιους του Γερμανους, το μελανό σημείο της ιστορίας τους που εδώ και χρόνια προσπαθούν να ξεχάσουν. Επιχειρεί να αφυπνίσει συνειδήσεις αποδεικνύοντας την ευκολία ανασύστασης ενός νέου φασιστικού «κύματος» μεταξύ παιδιών που μοιάζουν να έχουν λύσει όλα τους τα προβλήματα. Οι συχνά ντροπαλοί, αφελείς και ήσυχοι έφηβοι μπορούν να χειραγωγηθούν με μεγάλη ευκολία. Οι σύγχρονες κοινωνικές δομές ενδεχομένως και να αποτελούν πρόσφορο έδαφος για την ανάδειξη μικρών Χίτλερ, όταν οι νέοι δεν έχουν όραμα και ταυτότητα και η εκπαίδευση αλλά και το κράτος και η οικογένεια αδυνατούν να τους παρέχουν. Το μήνυμα και η απόγνωση του σκηνοθέτη αλλά και του τραγικού πρωταγωνιστή είναι ξεκάθαρα στο κλείσιμο της ταινίας. Το ζητούμενο είναι πλέον να γίνουν αντιληπτά και να προβληματίσουν και το κοινό τους.

Κίκα Κυριακάκου




Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2009

Το Κύμα, είναι μια ταινία που δημιούργησε ταραχή, σε θεατές και κριτικούς, με ένα θέμα που καίει λόγω της αναπόφευκτης σύνδεσής του με το ναζιστικό φαινόμενο και εξαιτίας της μνημονικής αντιπάθειας στον φασισμό και τον φόβο που προκαλούν τα σύγχρονα νεοναζιστικά και εθνικιστικά κινήματα.

Σε αυτό βέβαια συμβάλλει, η γερμανική γλώσσα της ταινίας, και η συχνή χρήση της λέξης Φύρερ, ιδίως στην αρχή που, αφού ανασύρει τις μνήμες μας, καθοδηγεί και προκαταβάλλει την αίσθηση μας για όσα θα δούμε.

Ας μου επιτραπεί να μην ακολουθήσω όμως τόσο πιστά αυτήν την αίσθηση για να επιχειρήσω να αφηγηθώ το στόρυ κάπως διαφορετικά.

Οι μαθητές ενός λυκείου, στα πλαίσια της εκπαιδευτικής εβδομάδας περί πολιτικών συστημάτων, έχουν να επιλέξουν μεταξύ δύο μαθημάτων, της αυτοκρατίας και την αναρχίας, δύο πολικά συστήματα.

Ο διευθυντής του σχολείου «παίρνει» την διδασκαλία της αναρχίας, ποντάροντας στην έλξη που ασκεί το θέμα στους μαθητές και δίνει στον πρωταγωνιστή καθηγητή την διδασκαλία της αντιπαθούς αυτοκρατίας. Αυτό όμως που καθορίζει την επιλογή των μαθητών δεν είναι ούτε η έλξη, ούτε η περιέργεια για κάποιο από τα δύο συστήματα, μια και πρόκειται για μια ακόμη μεταξύ άλλων αναγκαστική ρουτίνα του σχολείου, αλλά είναι το πρόσωπο που θα διδάξει. Στην ουσία, οι μαθητές επιλέγουν ανάμεσα σε δυο πολικούς τύπους εκπαιδευτικών, τον κοστουμάτο απαρχαιωμένο ξύλινο διευθυντή και τον σύγχρονο, προσιτό και φιλικό καθηγητή.

Αυτός ο καθηγητής, αντιμετωπίζει μια άλλη πολική σύγκρουση, εσωτερική. Οι προσωπικές του πεποιθήσεις είναι αναρχικές, ο ιδεατός παιδαγωγικός σκοπός όμως, τον προκαλεί να είναι συνεπής και αποτελεσματικός στον ρόλο του: να ξυπνήσει το οκνηρό ενδιαφέρον των μαθητών για την διδασκαλία όποιου μαθήματος και να ανοίξει τις πύλες για την παραγωγή σκέψης στα απαίδευτα μυαλά τους. Και έχει να επιλέξει ανάμεσα σε δύο πολικές μεθόδους διδασκαλίας: την κλασική φορμαλιστική δασκαλοκεντρική, με τους μαθητές παθητικούς δέκτες που συσσωρεύουν γνώσεις, και την σύγχρονη βιωματική μέθοδο, με την ενεργή συμμετοχή των μαθητών μέσω υπόδυσης ρόλων όπου αλληλεπιδρούν, ερεθίζουν την φαντασία τους και μέσα από την δραματική ένταση εκδηλώνουν τα συναισθήματά τους, αφυπνίζουν την σκέψη τους και έτσι κατοχυρώνουν μοναδικά την μάθηση.

-Μπορεί να ευδοκιμήσει ένα απολυταρχικό καθεστώς σήμερα? Είναι η πρωταρχική ερώτηση που θέτει στους μαθητές του, και αυτή η ερώτηση είναι η εκπαιδευτική σπίθα για να λαμπαδιάσουν όλα τα κενά κρίσης στην σκέψη τους.

Πήραν όμως φωτιά και τα κενά που υπήρχαν στην προσωπικότητά τους, αυτά που διαμορφώθηκαν μέσα στο κοιμισμένο σύστημα εκπαίδευσης, που δεν τους άκουγε, τους χώριζε φασιστικά σε καλούς και κακούς μαθητές, και αυτά που διαμορφώθηκαν στην κοινωνία της μοναξιάς, της υπερκατανάλωσης, της φιλοσοφικής έλλειψης, της υπαρξιακής και οικογενειακής αδιαφορίας.

(Είναι σημειωτέο δε, ότι ο σκηνοθέτης στις δύο σκηνές όπου εμφανίζονται δύο διαφορετικών παιδιών γονείς, τους δείχνει να κυνηγιούνται απλώς για να κάνουν σεξ απορροφημένοι ο ένας με τον άλλον.)

Η απουσία πάθους και ενθουσιαστικών κινήτρων στο σχολείο αλλά και στην εξωσχολική τους ζωή, σε συνδυασμό με την πρωτόγνωρη εμπειρία τέτοιας εκπαιδευτικής, έλκει ψυχικά του μαθητές, ώστε στην εφαρμογή του παιδαγωγικού δράματος, αρχίζουν να εκδηλώνουν τις διανοητικές και συγκινησιακές διαθέσεις τους, άλλοι να κερδίζουν την αυτοπεποίθησή τους μέσα από την συλλογική αποδοχή των ομοίων, όπως ο Τούρκος συμμαθητής, άλλοι να καλύπτουν την ανάγκη τους για στοργή και άλλοι να ανακαλύπτουν το ελάττωμα του εγωκεντρισμού τους μέσα από την συλλογική απόρριψη, όπως η μαθήτρια Κάρο, η οποία στην ερώτηση του καθηγητή -ποιος θέλει να είναι ο φύρερ μας, σήκωσε επίμονα το χέρι.

Αυτή η άπειρη έλξη της εφηβικής ψυχής, μιας ψυχής που είχε ανάγκη να αλλάξει την βαριεστιμάρα της με κάτι δραστικότερο (η Βαρκελώνη φαινόταν ως τέτοια ελπιδοφόρα αλλαγή), είχε καταλυτικές επιπτώσεις στις συμπεριφορές τους και τους οδήγησε στην απόλυτη ταύτιση των ρόλων με δραματικές συνέπειες.

Μέσα από την ενωτική ομάδα που δημιούργησαν, κάλυψαν τα κενά τους, άρχισαν να περιφέρουν τον ενθουσιασμό τους, και να αντιδρούν προστατευτικά και βίαια για να την διατηρήσουν και να την δυναμώσουν, με αποτέλεσμα να σπαρθεί ο φόβος της εξάπλωσης επικείμενου φασιστικού κινήματος.

Τα φασιστικά κινήματα όμως, δεν διακρίνονται μόνον από πειθαρχία, όμοια ενδυμασία, κωδικό χαιρετισμό, έχουν και συγκεκριμένη ιδεολογία και συγκεκριμένο στόχο. Η εξέλιξη αυτών των μαθητών σε μια ομάδα με τέτοια χαρακτηριστικά, δεν είχε ούτε ιδεολογία, ούτε στόχο. Μια μάσκα ταυτότητας ήταν, στην θέση της ανύπαρκτης αυτής.

Δεν συμμερίζομαι την άποψη ότι υπέκυψαν στην «διακριτική γοητεία του φασισμού» γιατί προϋποθέτει την αποδοχή της ύπαρξης τέτοιας γοητείας. Ούτε την άποψη ότι επρόκειτο για ρεμάλια και περιθωριακά άτομα. Και όποιοι τα είδαν ως έτσι, απλά στρουθοκαμηλίζουν φοβούμενοι να δουν την πραγματική εικόνα των παιδιών στην εφηβική ηλικία, που έχει και Dresscode αναγνωριστικά, και δικούς της κώδικες επικοινωνίας, και κανόνες αποδοχής ή απόρριψης (π.χ. μουσικούς), και κυρίως αντανακλά τα κοινωνικά κατεστημένα, έτσι ώστε, εάν αυτά εμπεριέχουν βία, βίαια θα αντιδράσουν. Και είναι πολλές οι μορφές της βίας, κυριολεκτικά και μεταφορικά μέσα στο σχολείο και έξω από αυτό.

Ας μην αφορίζουμε λοιπόν τόσο εύκολα.

Δεν είναι αλήθεια ότι και οι αθωότερες ομαδοποιήσεις διακρίνονται από ομοιομορφία, βασίζονται στα κοινά χαρακτηριστικά, τονίζουν τις διαφορές τους απο τις άλλες ομάδες, παραμερίζουν τον ατομισμό χάριν της ομαδικότητας?

Ξύνω την σεναριακή επιφάνεια, και αναρωτιέμαι: H απόρριψη, η δαιμονοποίηση και τελικά η καταστολή της μαθητικής ομάδας μήπως έγινε επειδή προσπάθησαν να διαφέρουν από τους υπόλοιπους? Και όλοι οι υπόλοιποι άραγε δεν ήταν συμμορφωμένοι με κάποιους κανόνες ομοιότητας και ομοιομορφίας? Δεν είναι διακριτικά φασιστικοί αυτοί οι κανόνες? Έξοχα τα διακριτικώς φασιστικά δεδομένα του σεναρίου: Εκπαιδευτικό σύστημα και εξουσία της ιεραρχημένης δομής του, κοινωνικό σύστημα απόρριψης του διαφορετικού, πολιτικό σύστημα καταστολής που δικαιολογείται και στηρίζεται στην εξάπλωση του φόβου.

Οι τρομοκρατολογίες και οι αφοριστικοί χαρακτηρισμοί είναι που μας κρατούν σε απόσταση καχυποψίας από τον διπλανό μας και σπέρνουν τον φόβο για να μας κρατούν στην (δανεική) σπιτική μας ασφάλεια ώστε να μας ελέγχουν διακριτικά φασιστικά.

Ο Τζίμης Πανούσης έχει ένα πολύ τρυφερό τραγούδι:

(…) Έχουμε πόλεμο, μην το γελάς, μωρό μου,
για δες πως με κοιτάει η σπιτονοικοκυρά (…)
Είμαστε αιχμάλωτοι στο σπίτι μας, μωρό μου,
και πρέπει να `χουμε σαφή διακριτικά (…).


Οσο για την καλλιτεχνική αξία της ταινίας, που υστερεί καθώς λένε αυτοί που ξέρουν, θα αναρωτηθώ το εξής: Τι βαθμό να βάλεις σε μια πολύ εύστοχη και μοναδική έκθεση ιδεών, εάν έχει μερικά ορθογραφικά λάθη? Εξαρτάται από το εάν είσαι ο αναγνώστης της, ή ο ακροατής της, υποθέτω.

Να σηκώσω το χέρι για να υποβάλλω μιαν ερώτηση - Κύριε καθηγητά, μήπως ήμουν εκτός θέματος?

Βαθμολογία: 8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars (8/10)

Μαρίνα Μαζλουμίδου




Δευτέρα 30 Μαρτίου 2009

Μην σας παρασέρνει το κύμα...


Φυσικά και με τον άνωθεν τίτλο δεν εννοώ την ταινία του Dennis Gansel, αφού με όπλο μια κοινή λογική στην αφήγηση, χτυπάει νοηματικά, ακριβώς, στο μεδούλι. Το μόνο πρόβλημα είναι πως αργεί πολύ και ενδιάμεσα αφήνει σινεφιλικούς και άλλους ενδοιασμούς...

Αν αυτή η ταινία γινόταν στις ΗΠΑ, ή στην Βρετανία, η αξία της θα ήταν μικρότερη. Ο γερμανικός λαός, όπως αναφέρεται και στην ταινία, έχει ιστορική ευθύνη επί του εφιάλτη της στυγνής δικτατορίας. Είναι ο λαός που λάτρεψε περισσότερο από τους πάντες τον «φύρερ» του. Έτσι λειτουργεί ως το καλύτερο πρότυπο για το πείραμα, που διεξάγει ο καθηγητής Βένγκερ στους μαθητές του. Είναι δυνατόν, μέσα σε μόλις μια εβδομάδα, μια τάξη συνηθισμένων μαθητών να ασπαστεί με φανατισμό την απολυταρχία στην χειρότερη της μορφή;

Εκεί που ο πρόγονος του Κύματος, το Πείραμα του Hirschbiegel (2001), αποτύγχανε να δώσει μια λογική απάντηση, καταλήγοντας και στο άκρο της φασίζουσας ιδεολογίας, ο νεότατος Gansel παραδίδει μαθήματα νου. Παίζει ένα παιχνίδι με τον ίδιο τον θεατή, μη φανερώνοντας τις προθέσεις του, μέχρι το εντυπωσιακό και ολοκληρωτικό φινάλε. Εκεί ο κάθε κατεργάρης στον πάγκο του και ο νοήμων άνθρωπος ανακουφίζεται… για πόσο όμως; Όποιο και να είναι το αποτέλεσμα της ταινίας, η απόδειξη του ότι κρύβεται επικίνδυνος φασισμός σε κάθε είδους ομαδοποίηση, είναι εδώ και είναι ζωντανή. Και δεν χρειάζεται να φοβόμαστε για γκρουπ όπως οι νεοναζί, αφού η ιστορία έχει αποδείξει ότι πρώτα εμφανίζεται η «ανάγκη», μετά ο ηγέτης και μετά ο λαϊκός σπόρος. Το μάθημα αρχίζει και τελειώνει με την απόσβεση αυτής της «ανάγκης», αλλιώς από ηγέτες έτοιμους να πάρουν το βήμα, πολλοί...

Όμως ο Gansel παρασύρεται κι από έναν νεανικό ενθουσιασμό και στερεί από την ταινία του κάτι όμοια δυνατό με το θέμα του. Από την αρχική ιδέα, ως το εντυπωσιακό φινάλε, αναλώνεται αρκετά στο ύφος της καθαρά νεανικής ταινίας. Υποθετικά ένας Gus Van Sant θα ήταν ιδανικός για την σκηνοθεσία, έχοντας μάθει να συμβαδίζει την νεανική ταινία με τον σινεφιλισμό. Πιο συγγενής είναι με το Κύμα μία ταινία του 1990, που ίσως θυμάστε, το Δυνάμωσε το, με τον νεαρό, τότε, Christian Slater. Βέβαια έτσι, με αυτό το ύφος, «εισβάλει» περισσότερο στις καρδιές αυτών που πρέπει, δηλαδή της νεολαίας, αλλά και πάλι θα έπρεπε να δοθεί περισσότερη ένταση, σκηνή με σκηνή, αφού καλύτερο μάθημα από το «σοκ» δεν υπάρχει.

Κριτική Σύνοψη
Πολύ εύστοχη νοηματικά και δυστυχώς, αιώνια επίκαιρη η ταινία Το Κύμα, που μπορεί με ευκολία να μπει στην καρδιά της νεολαίας. Ο Dennis Gansel έχει γρήγορο μοντάζ, χωρίς υπερβολές, έχει θαυμάσιους νεαρούς πρωταγωνιστές και χωρίς να γίνεται επιτηδευμένα διδακτικός, πετυχαίνει διάνα. Δεν είναι, όμως, σινεφιλικά τίποτα περισσότερο από μια αξιοπρεπή νεανική ταινία, δεν τραβάει στα άκρα μια κατάσταση, που θα μπορούσε να έχει ξεφύγει πολύ περισσότερο, και δεν αναπτύσσει, για χάρη του εκπληκτικού, βέβαια, φινάλε, βαθύτερα τον πολύ κρίσιμο χαρακτήρα του καθηγητή. Μαζί με το Ανάμεσα στους Τοίχους συμπληρώνει ένα αξιολογότατο σχολικό μάθημα για φέτος και κυρίως, προβληματίζει τον ανήσυχο νου...

Βαθμολογία: 2.5/5 Stars2.5/5 Stars2,5/5 Stars (2.5/5)

Σταύρος Γανωτής






Πέμπτη 19 Μαρτίου 2009

Για μια ακόμη φορά, η σύγχρονη Γερμανία μας δίνει διαυγή κοινωνικά μηνύματα τα οποία θέτουν το άτομο ενώπιον των ευθυνών του μέσα στο κοινωνικό σύνολο. βαθειά πληγωμένο αυτό το έθνος από την ναζιστική θηριωδία, από την μεταπολεμική περίοδο μέχρι των ημερών μας ο ρόλος του υπήρξε πολύ σημαντικός για την στήριξη και την ευδαιμονία των δημοκρατικών καθεστώτων και προπάντων για το χτίσιμο και την εδραίωση της δημοκρατικής Ευρώπης. Ζώντας όμως σ`ένα σύνολο σύγχρονων και Ευρωπαϊκών χωρών, θα μπορούσε άραγε να διανοηθεί κανείς την πιθανή ανάκαμψη ενός αυταρχικού ή ακόμη ολοκληρωτικού καθεστώτος; Με αυτό το είδος προβληματισμού δημιουργήθηκε η ταινία του γερμανού σκηνοθέτη Dennis Gansel ο οποίος, στηριζόμενος σε μία αμερικανική ιστορία, μετατόπισε αυτή στην χώρα του.

Αυτό το έργο αναλύει διεξοδικά την ανθρώπινη ψυχολογία και προβάλλει την πιθανή απώλεια του ατόμου προς όφελος του συνόλου. Πρόκειται κατά κάποιο τρόπο για το «θάνατο της ψυχής» και την επικράτηση της συλλογικής ευφυΐας. Αν ο σύγχρονος άνθρωπος αρνείται την παρουσία των παραδοσιακών τυραννικών και δεσποτικών καθεστώτων που ευδοκίμησαν πριν από την Γαλλική επανάσταση, αλλά και απορρίπτει τις ολιγαρχίες που δέσποζαν κατά την διάρκεια των τελευταίων αιώνων, ωστόσο παραμένει ευάλωτος στις απολυταρχικές ιδεολογίες. Τα πρώτα καθεστώτα δεν είχαν σχεδόν καμία εκλογικευμένη τακτική και δεν αποσκοπούσαν στην συστηματική σφυρηλάτηση συνειδήσεων απόψεων και αισθημάτων, ενώ τα ολοκληρωτικά προχώρησαν και σ`αυτό το επίπεδο. Πράγματι ο Dennis Gansel δείχνει πώς οι αποκοιμισμένες συνειδήσεις της καταναλωτικής κοινωνίας είναι δεκτικές σε μηνύματα κοινωνικής ομοιομορφίας και πώς το λεηλατημένο πλέον άτομο από τα εγωκεντρικά καλέσματα της ωφελιμιστικής και εγωπαθούς κοινωνίας αποζητά την ολότητά του επικαλούμενο το κοινωνικό σύνολο. Πάνω σ`αυτήν την ιδέα στηρίζεται ο καθηγητής Reiner Wenger και αποδεικνύει ότι η ύπαρξη ενός αυταρχικού καθεστώτος είναι δυνατή και στη σύγχρονη Γερμανία.

Πάνω σε αυτό το έργο θα θέλαμε να τονίσουμε την άψογη σκηνοθεσία η οποία δείχνει πολύ καθαρά τις συνθήκες ζωής στην Γερμανία και την ατμόσφαιρα η οποία δημιούργησε κατάλληλες συνθήκες για την δημιουργία ενός ολοκληρωτικού μικρόκοσμου. Αν και η εξέλιξη της πλοκής φαίνεται και φαντάζει αφελής σχετικά με τις συνθήκες εξάπλωσης αυτής της ιδεολογίας, ωστόσο ο θεατής παραμένει να είναι πεπεισμένος με την πιθανή εξάπλωση ενός τέτοιου πολιτικού ρεύματος.

Η κινηματογραφική ταινία Το Κύμα, αποτελεί μία σημαντική αναφορά πάνω στους κινδύνους που διατρέχει μια σύγχρονη δημοκρατία και αποσκοπεί στο να μπορέσει να συνειδητοποιήσει ο θεατής πως μπορεί να απολέσει αυτό το αγαθό του σύγχρονου Ευρωπαϊκού κράτους με όλα τα ελαττώματά του τα οποία μπορούμε να επισημαίνουμε και βάσει αυτών να το κατακρίνουμε. Δυστυχώς αυτό το έργο δεν προβλήθηκε όπως θα έπρεπε στη Γαλλία καθόσον οι πωλήσεις εισιτηρίων δεν ήταν καθόλου ικανοποιητικές και δυστυχώς δεν προβλήθηκε σε πολλές σημαντικές χώρες. Επιπλέον, το γεγονός ότι αυτό το έργο έκανε την πρεμιέρα του στις 4 Μαρτίου 2004, δηλαδή τρεισήμισι μήνες μετά την Ελλάδα, αυτό δεν τιμά μια χώρα με μεγάλη δημοκρατική παράδοση και με ένα μεγάλο κοινό που αγαπά τον κινηματογράφο.

Γεώργιος Κόκκινος (Συνεργαζόμενος Αναγνώστης)


 
Το Κύμα - jeandoumpier - Δευ 26 Νοε 2012 - 18:26
Όπως έγραψε και σε μια εκ των παραπάνω κριτικών η Μαρίνα Μαζλουμίδου για την εν λόγω ταινία, πρόκειται για μια εύστοχη έκθεση ιδεών, με μερικά (εγώ θα πρόσθετα αρκετά ίσως) ορθογραφικά λάθη.
  Το νόημα όμως αυτής της ταινίας, μας κοιτάει κατάματα, και σε συνδιασμό με το έξυπνο σενάριό της περνάει τα όσο ποτέ άλλοτε επίκαιρα μηνύματά της.

Προσωπική Αξιολόγηση : 8,5 / 10

Mps
Το επεξεργάστηκε ο/η jeandoumpier συνολικά 2 φορές
 
Legacy - Ηλίας S - Unverified - Πεμ 13 Νοε 2008 - 18:45
Στη συντομη αναπτυξη της υποθεσης που αναφερει ο συνεργατης που κανει την κριτικη, γινονται δυο βασικες λανθασμενες παραθεσεις, που μπορουν να αλλοιωσουν την ολη εκτιμηση. Στην ταινια δεν αναπτυσσονται οι αρχες της «αυτοκρατοριας» αλλα οι αρχες της «αυτοκρατιας», ενος πολιτευματος που ως ορος μας ειναι αγνωστος και μια εκφανση του οποιου ειναι η δικτατορια. Αυτο και μονο αλλαζει την προσεγγιση της υποθεσης.
Δευτερο: Πουθενα στην εξελιξη της υποθεσης δεν φαινεται ο δασκαλος να «υποχρεωνει» τους νεαρους μαθητες να ακολουθησουν καποιους κανονες. Αντιθετα, οι κανονες θεσπιζονται απο τους ιδιους στα πλαισια της διδασκαλιας και τελικα ο δασκαλος πρεπει να βρει τροπο να διορθωσει τα πραγματα που ξεφευγουν.
Δεν μπορω να κρινω απο καλλιτεχνικη αποψη την ταινια ουτε γνωριζω τους συντελεστες. Όμως, η προσεγγιση στην υποθεση ειναι τοσο κοντα στην πραγματικοτητα του παρελθοντος! Δειχνει τροπους χειραγωγησης των νεων, που ισχυαν και καρποφορησαν στο παρελθον και μας ανοιγει τα ματια για να μην επαναληφθει παρομοια «καταστροφη». Μονο που τα συντελουμενα δεν μπορουν στην πραγματικοτητα να συμβουν σε διαστημα 6 ημερων - εκει ισως δεν ανταποκρινεται στη χρονικη αληθεια.
Πολυ δυνατη ταινια, εφαμιλλη με τις «Ζωες των αλλων», αξιζει να τη δουν ολοι και ιδιαιτερα νεοι ανθρωποι.
Η.Σ.
Ηλίας S
 
Legacy - xciter - Unverified - Κυρ 14 Δεκ 2008 - 00:42
Το χουν οι γερμανοι, η ταινια ειναι απλα εξαιρετικη και πιο επικαιρη απο ποτε! Μην τη χασετε
xciter
 
Legacy - plmb - Unverified - Παρ 19 Δεκ 2008 - 00:13
Συμφωνω πληρως με την τοποθετηση του Ηλια. Το μειονεκτημα της υποθεσης ειναι οτι στηριζεται στη διαρκεια μιας εβδομαδας, πραγμα σχεδον αδυνατο. Παραμενει ομως μια "διαφορετικη" μια αμιγως ευρωπαικη ταινια που δεν θα αποτελεσει σιγουρα χασιμο χρονου.

Την συστηνω ανεπιφυλακτα!
plmb
 
Βλέπετε τα πρώτα 4 σχόλια. Πατήστε εδώ για να εμφανιστούν όλα.

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.