• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22315
  • Αριθμός συν/τών: 759967
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


The Caine Mutiny (1954)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Η Ανταρσία του Κέιν
- Γνωστό και ως:
Η Ανταρσία του Καίην

Πολεμική | 124' | Κατάλληλο, επιθυμητή γονική συναίνεση
Ημερομηνία κυκλοφορίας DVD: 15/9/2001
Ημερομηνία κυκλοφορίας BluRay: 5/10/2011
Χρώμα: Έγχρωμο
Ήχος: Mono
Γλώσσα: Αγγλικά
Δημοτικότητα: 0.06 %
Αξιολόγηση: 8.75/108.75/108.75/108.75/108.75/108.75/108.75/108.75/108.75/10   (8.75/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Χαμηλή (Συμφωνία ψήφων > 75%)




- Υπότιτλος:

Επιτέλους στην οθόνη!

- Gallery:



 

- Κριτική από το Cine.gr:


Πέμπτη 14 Απριλίου 2005

Το σενάριο της ταινίας βασίστηκε στο βραβευμένο με Pulitzer ομώνυμο μυθιστόρημα του Herman Wouk το οποίο είχε μεταφερθεί προηγούμενα στη σκηνή του Broadway με τον τίτλο The Caine Mutiny Court Martial. Η μεταφορά του μυθιστορήματος στην οθόνη προσέθεσε μία ακόμη ταινία στο σχετικά μακρύ κατάλογο των φιλμ που καταπιάστηκαν με ναυτικές ανταρσίες, με πιο διάσημο πάντα το The Mutiny of Bounty (1935) (ωστόσο ας μην ξεχνούμε και τα Sea Wolf του Michael Curtiz και Billy Bud του Peter Ustinov, βασισμένο στο μυθιστόρημα του Herman Melville).

Η αρχή της ταινίας υποδεικνύει ως κεντρικό ήρωα τον Willie Keith, έναν πολλά υποσχόμενο απόφοιτο του Princeton που διέθετε ένα υψηλό φρόνημα, μία καταπιεστική μητέρα και ένα ανάρμοστο αμόρε. Σύντομα μεταφερόμαστε στον Ειρηνικό Ωκεανό με φόντο τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο Keith γίνεται αξιωματικός του πολεμικού πλοίου Caine και βρίσκεται αντιμέτωπος με έναν καπετάνιο κουρασμένο, αδιάφορο και εξαιρετικά χαλαρό σ’ ότι αφορά τις υποχρεώσεις τόσο τις δικές του όσο και του πληρώματός του. Όταν ο καπετάνιος De Vriess αντικαθίσταται από τον συγκεντρωτικό, ακριβολόγο, τελειομανή και πειθαρχημένο καπετάνιο Queeg, ο Keith, σε αντίθεση με τα υπόλοιπα μέλη του πληρώματος, φαίνεται ανακουφισμένος αν και με την πάροδο του χρόνου αρχίζει και αυτός να διαπιστώνει ότι ο νέος καπετάνιος είναι ένας μάλλον νευρωτικός άνθρωπος που τον κατατρύχουν εμμονές, συχνά επικίνδυνες για την ζωή του πληρώματος. Πρόσωπο κλειδί στις εξελίξεις που γοργά θα οδηγήσουν στην απαλλαγή του καπετάνιου από τα καθήκοντα του, είναι ο Keefer, ένας soon-to-be-συγγραφέας που πατρονάρει τον έντιμο όμως ενοχικό αξιωματικό Maryk προκειμένου να αφαιρέσει την εξουσία από τα χέρια του καπετάνιου επικαλούμενος την ανικανότητά του λόγω ψυχικών διαταραχών. Η ανταρσία γίνεται πραγματικότητα και αμέσως μετά την επιστροφή του Caine από τις επιχειρησεις στον Ειρηνικό, οι αυτουργοί της δικάζονται με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας.

Σε αντίθεση με το θεατρικό έργο, η δίκη αποτελεί απλώς το κλείσιμο της ταινίας και όχι την ραχοκοκαλιά της. Το σενάριο επικεντρώθηκε κυρίως στους χαρακτήρες, στις επιλογές τους και στην διαδικασία που έχει ως αποτέλεσμα αυτές. Αυτό που ξετυλίγεται στα μάτια μας είναι μία ιστορία αντρών που βιώνουν τις εντάσεις ενός πολέμου μέσα στο ασφυκτικό περιβάλλον ενός πολεμικού πλοίου. Οι ανταγωνισμοί τους, η εκτίμηση του ενός για τον άλλο ή η απαξίωση, η καθημερινή αγωνία του καθένα να τερματίσει την ημέρα ζωντανός, η συναίσθηση της ευθύνης την ώρα που παίρνουν καθοριστικές αποφάσεις, όλα αυτά αναλύονται με επιτυχία στην οθόνη μέσα από την σκιαγράφηση αμφιλεγόμενων προσωπικοτήτων. Η ταινία τελικά, αποτελεί μία ενδιαφέρουσα μελέτη χαρακτήρων και αντιδράσεων κάτω από ορισμένες συνθήκες. Και νομίζω ότι αυτό που ακόμη και σήμερα την κάνει συναρπαστική είναι το γεγονός ότι οι χαρακτήρες δεν υπακούουν σε θεωρίες που δέχονται την αρχή της καθαρής αντίθεσης του καλού και του κακού ως μέσο ερμηνείας αυτού του κόσμου. Όλους τους ήρωες υπονομεύει ένα ¨αλλά¨. Και ο συγχρωτισμός τους μέσα στο πλοίο και υπο συνθήκες μάλλον δύσκολες συνδράμει την ίσως μη συνειδητοποιημένη επιθυμία του σκηνοθέτη να μελετήσει τα όρια τους. Δεν θα υποτιμήσω το γεγονός ότι η ταινία παραμένει πολεμική και άρα εκ προοιμίου οι δημιουργοί θέλουν να ασχοληθούν με τις συνέπειες του πολέμου και τον τρόπο που τις βιώνουν οι επίδοξοι πολεμιστές. Ως ένα βαθμό αυτό επιτυγχάνεται, στη συνέχεια όμως το φιλμ επικεντρώνεται στο πως και στο γιατί αυτή η ομάδα επέλεξε να μην έχει εμπιστοσύνη στον καπετάνιο της. Το Αμερικανικό Ναυτικό διευκόλυνε τα γυρίσματα της ταινίας παραχωρώντας τους άδεια να χρησιμοποιήσουν το Pearl Harbor και το San Francisco Port και φυσικά κάθε είδους εξοπλισμό που ήταν απαραίτητος. Φυσικά το αντάλλαγμα, εκτός από μικρές αλλαγές στο σενάριο σ’ότι αφορούσε την πνευματική αστάθεια του καπετάνιου, ήταν και μία διευκρίνηση στην αρχή της ταινίας ότι ουδέποτε αναφέρθηκε ανταρσία σε πλοίο του αμερικανικού στόλου και ότι η ταινία είναι προϊόν μυθοπλασίας και αφορά την μεμονωμένη αντίδραση συγκεκριμένων αντρών σε περίοδο κρίσης: There has never been a mutiny in a ship of the United States Navy. The truths of this film lie not in its incidents but in the way a few men meet the crisis of their lives.

Ο σκηνοθέτης της ταινίας ο black listed Edward Dmitrik δεν θα έλεγα ότι διακρίνεται ιδιαίτερα για τις ικανότητές του στην κινηματογράφηση των καθημερινών σκηνών του πλοίου ή στις εκ του μακρόθεν λήψεις του πλοίου – αν και η σκηνή της τρικυμίας είναι αρκετά πιστευτή και καλά δουλεμένη- όσο για την ικανότητά του να στήνει τις τετ-α-τετ σκηνές των ηρώων του. Η κάμερά του είναι αδιάκριτη, δεν αφήνει καμία έκφραση να περάσει απαρατήρητη, εξερευνά τα βλέμματα των εμπλεκομένων και ο ίδιος στήνει με τέτοιον τρόπο του ήρωές του ώστε να υποδεικνύει με λεπτό τρόπο στον θεατή αυτόν που εξουσιάζει την σκηνή. Άλλωστε η εξουσία στο Caine είναι ένα πράγμα που αλλάζει χέρια συχνά.

Οι ηθοποιοί που συναντήθηκαν στο κατάστρωμα του Caine επωμίστηκαν τις ευθύνες τους και αποδείχθηκαν σχεδόν συναρπαστικοί στους ρόλους τους με εξαίρεση τον νεαρό Robert Francis που αμήχανα αντιμετωπίζει τον ήρωά του και το μάλλον ανούσιο ρομάντζο που του έχει εξασφαλίσει ο σεναριογράφος δεν φαίνεται να τον βοηθάει ιδιαιτέρως.

Φυσικά το ερμηνευτικό ενδιαφέρον εστιάζεται στο δίδυμο BogartMacMurray όχι μόνο εξαιτίας της δυνατής ερμηνείας που πέτυχε και ο ένας και ο άλλος, αλλά εξαιτίας της αμφίλογης διάστασης του χαρακτήρα που ερμηνεύουν.

Ο Bogart για άλλη μία φορά μετά το The treasure of Sierra Madre αποφασίζει να μην βαδίσει στα σίγουρα. Επιλέγει λοιπόν έναν ρόλο στα όρια του να πλήττει την δημόσια εικόνα του, και με ερμηνευτικό μέσο μία έντονη και χαρακτηριστική αλλά σπασμένη από την κούραση φωνή και ένα βοηθητικό τρύκ που αποτελούνταν από δύο μπάλες αντιστρές, μας προσφέρει μία φιγούρα η οποία ταυτόχρονα με τη νευρωτική και ασταθή ψυχολογικά πλευρά της αναπτύσσει και μία ανθρώπινη, ρεαλιστική πλευρά. Ο καπετάνιος εκτός από σκληροτράχηλος ναυτικός, είναι και ένας άνθρωπος που είδε περισσότερα απ’ όσα μπορούσε να αντέξει. Όπως και στην ανάλογη σκηνή της Sierra Madre έτσι και σε αυτήν την ταινία η σκηνή του παραληρήματος του στο δικαστήριο είναι καθηλωτική, είναι σχεδόν συγκινητική.

O Fred MacMurray ερμηνεύει τον ρόλο του προβοκάτορα με εξυπνάδα. Από την μέση της ταινίας και έπειτα είναι πλέον εμφανές ότι ο ήρωας του έχει ατζέντα. Δεν έχει στο μυαλό του καθόλου την τύχη του πληρώματος και δεν τον απασχολούν ποσώς οι διοικητικές ικανότητες του καπετάνιου τους. Πίσω από την πίεση που ασκεί στον Maryk και που είναι αυτή που ωθεί τον δεύτερο στην στάση υπάρχουν προσωπικά, αδιευκρίνιστα κίνητρα. Ο ήρωάς του δεν είναι οικείος κυρίως γιατί δεν μας γίνεται κατανοητός και τελικά το κατόρθωμα του ηθοποιού είναι ότι κρατάει ισορροπίες και ενώ ο Keefer είναι αντιπαθής δεν μας γίνεται και ακριβώς απεχθής. Μας προκαλεί να τον παρατηρήσουμε και να τον ερμηνεύσουμε.

Ο εκνευριστικά γλυκανάλατος Van Johnson του επερχόμενου The last time I saw Paris, ερμηνεύει τον ρόλο του Maryk του ήρωα που βαρύνει η απόφαση της ανταρσίας ή αλλιώς του θύματος των επιχειρημάτων του MacMurray. Ο Van Johnson με αυτό το καθαρό πρόσωπο είναι τελικά σοφή επιλογή για τον ρόλο του by the book αξιωματικού με το σύνδρομο του καλού μαθητού. Η ερμηνεία του είναι καλή αν και σε κάποια σημεία την διακρίνει ένα overacting. Ενδιαφέρουσες παραμένουν οι σκηνές ανάμεσα στον σκοτεινό Keefer και στον πεντακάθαρο Maryk.

Εξαιρετικό λόγω της αυτοσαρκαστικής προσέγγισης βρίσκω πάντα τον Tom Tully στον ρόλο του αποχωρήσαντα καπετάνιου De Vriess. Η ερμηνεία του κρύβει μία ισχυρή δόση δηλητηριώδους χιούμορ που δίνει την εντύπωση ότι ο ήρωας κλείνει ευθαρσώς το μάτι στο μέλλον. Μεταχειρίζεται τον ρόλο χοντρόπετσου καπετάνιου με οξυδέρκεια και ευαισθησία και αυτό γίνεται αντιληπτό και από τον θεατή (επίσης και από την Ακαδημία).

Ο Jose Ferrer αναλαμβάνει τον ρόλο του αξιωματικού/δικηγόρου υπεράσπισης των αυτουργών της ανταρσίας. Του αποδίδει μία σκληρή και γωνιώδη προσωπικότητα. Η ακαμψία του ήρωα βοηθά στο να αντιληφθούμε το πόσο αμφιταλαντεύεται ηθικά και ότι ως δικηγόρος κάνει την δουλειά του ως αξιωματικός όμως διαφωνεί με την μη παραδειγματική τιμωρία των στασιασθέντων.

Θα προβώ σε ένα μικρό σχόλιο για τον αγαπημένο μου Lee Marvin κυρίως για να σας προτρέψω να τον προσέξετε. Στην ταινία κρατάει το χαρακτηριστικό ρολάκι ενός ναύτη με το καθόλου διακριτικό όνομα Meatball. Είναι φυσικά ένας ρόλος χωρίς αξιώσεις ωστόσο αρκετός για να αποτυπωθεί η ιδιόμορφη φυσιογνωμία του ηθοποιού στην μνήμη μας.

Η ταινία διεκδίκησε 7 όσκαρ στις κατηγορίες Α’ ανδρικού ρόλου (Bogart), Β’ ανδρικού ρόλου (Tully), Καλύτερου μοντάζ (William Lyon και Henry Batista), Καλύτερης μουσικής (Max Steiner), Καλύτερου ήχου (John Livadary), Καλύτερου διασκευασμένου σεναρίου (Stanley Roberts) και Καλύτερης ταινίας (Stanley Kramer). Όχι, ο Dmitrik δεν ήταν υποψήφιος για το όσκαρ σκηνοθεσίας.

Με μεγάλο αντίπαλο το On the Waterfront εκείνη την χρονιά ήταν φυσικό επόμενο να μην κερδίσει κανέναν αγαλματίδιο. Ο Bogie έχασε το αγαλματίδιο στην τρίτη υποψηφιότητα της καριέρας του (είχαν προηγηθεί η υποψηφιότητα στην Casablanca και η βράβευση στο African Queen) από τον χαρισματικό Marlon Brando και είμαι σίγουρη ότι καθόλου δεν ενοχλήθηκε!

Βαθμολογία: 8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars8/10 Stars (8/10)

Άλκηστις Χαρσούλη


 
The Caine Mutiny (1954) - kprncs - Σάβ 13 Σεπ 2014 - 17:47
ΚΡΙΤΙΚΗ του ΚΓΠ στο [http://www.cine.gr/film.asp?id=706124#loginform]
The Caine Mutiny (1954)
Περίεργο να προσπαθήσει κανείς να "καταλογοποιήσει" την ταινία..Είναι σίγουρα πολεμικό έργο, αλλά έχει δικαστικό κλείσιμο..
Ο σκληροτράχηλος, αλλά καταπονημένος από τον πόλεμο -και  άλλες καταστάσεις άλλα που δεν μας ξεκαθαρίζουν στο έργο- πλοίαρχος Queeg (Humphrey Bogart), διοικεί αυθαίρετα το πλήρωμα του πεπαλαιωμένου ναρκαλιευτικού, τον καιρό του Β παγκοσμίου Πολέμου στον Ειρηνικό Ωκεανό. Αυτή η συμπεριφορά του, που βάζει σε κίνδυνο τους ανδρες αλλά και το ίδιο το πλοίο, αναγκάζει τον Υπαρχο Maryk (Van Johnson) με την κατ` αρχήν υποστήριξη των αξιωματικών κουβέρτας Keefer και Keith να απαλλάξει τον Πλοίαρχο από τα καθήκοντα του και να αναλάβει την Διοίκηση του πλοίου... 
Η πράξη του τον οδηγεί στο Ναυτοδικείο, οπου παρ όλο που τίθενται ζητήματα ήθους, ανδρείας, δειλίας, υπεράσπισης της πατρίδας κτλ για τους κρινόμενους αξιωματικούς, αθωώνεται καθώς ο Queeg στην υπεράσπιση του γίνεται αλλοπρόσαλος και νευρωτικός, γελοιοποιώντας τον εαυτό του.
Ο παραγωγός της ταινίας, Stanley Kramer, χρειάστηκε να βαδίσει πολλές φορές μίια λεπτή γραμμή σε αυτό το έργο: Καθώς δεν έχει γίνει ποτέ ανταρσία στο Ναυτικό των ΗΠΑ, έπρεπε να "ταπεινώσει" έναν εμπειροπόλεμο μόνιμο Πλοίαρχο, να δημιουργήσει συνθήκες ανταρσίας και μάλιστα -στο τέλος- να αθωώσει τον "στασιαστή" αξιωματικό στο Ναυτοδικείο. Δύσκολα πράγματα για μία χώρα σαν τις ΗΠΑ, οπου η έννοια Πατριωτισμός, Στρατιωτική Πειθαρχία και Ενοπλες Δυνάμεις χορεύουν συνέχεια ταγκό μεταξύ τους και το Αμερικάνικο κοινό αντιδρά γενικά αρνητικά σε τέτοιες υποθέσεις για τις Ενοπλες Δυνάμεις...
Απορώ, μάλιστα, πως ο Bogart δέχτηκε να πάρει μέρος σε μία τέτοια ταινία, στην οποία η άψογη, ιδανική, καριέρα του μέχρι τότε τον είχε ηρωοποιήσει στα μάτια του μέσου Αμερικανού και ο ρόλος σε αυτό το έργο ως ανίκανου, δειλού (ίσως) και μνησίκακου Πλοίαρχου του κατέστρεφε όλα όσα είχε κτίσει...
Η ταινία μου θύμισε έντονα το CRIMSON TIDE (1995) του αξέχαστου Tony Scott στην οποία αε ένα πυρηνικό υποβρύχιο, το Αλαμπάμα, ο κυβερνήτης του Φρανκ Ράμσεϋ (Gene Hackman), αξιωματικός με πολεμική εμπειρία είναι αποφασισμένος για όλα. Τα πράγματα για τον Ράμσεϋ θα στραβώσουν όταν του καταφθάνει ο νέος υποδιοικητής Ρον Χάντερ (Denzel Washington), που έχει φιλειρηνικές αντιλήψεις. Mια αμφιλεγόμενη διαταγή για τη χρήση πυρηνικών που δίνεται στο υποβρύχιο οδηγεί στην "ανταρσία" και την αφαίρεση της Διοίκησης του υποβρυχίου από τον Πλοίαρχο... 
Σαν πολεμική περιπέτεια το The Caine Mutiny δεν έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Σαν δικαστικό δράμα, δεν περιέχει οξύτητα. Αυτό που νομίζω ότι κατάφερε το έργο, όμως, είναι να αναγκάσει τους θεατές να σκεφτούνε την δική τους αντίδραση σε μία τέτοια υποθετική περίπτωση και την εσωτερική τους σύγκρουση προσπαθώντας να αποδώσουν διακαιοσύνη, τηρώντας τις αρχές ενός αδέκαστου και ισορροπημένου Δικαστή σε ώρα πολεμικής κρίσης...[Κώστας kprncs ΚΓΠ 13/9/2014](5/10)
Το επεξεργάστηκε ο/η kprncs συνολικά 3 φορές
 
Legacy - Άρης Μαυρέλλης - Unverified - Πεμ 22 Οκτ 2009 - 21:58
Εξαιρετικα καλογυρισμενη, απο τον ικανοτατο σκηνοθετη Ντμιτρικ, ναυτικη περιπετεια / μοντερνα εκδοχη της Ανταρσιας του Μπαουντι με πολυ καλη τεχνικη που αν και στην τελικη δεν ξεφευγει απο την εξυμνηση του στρατιωτικου συστηματος (αποφευγει οσο μπορει τις φανφαρες) παρακολουθειται απο την αρχη ως το τελος με κομμενη την ανασα και παρουσιαζει πολυ καλα τα πορτραιτα των ηρωων. Στο τελευταιο βοηθανε και οι πολυ καλες ερμηνειες (οπως αυτες του Μπογκαρτ και του Μαρβιν).

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ: 8/10
Άρης Μαυρέλλης
 
Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.