• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22237
  • Αριθμός συν/τών: 759334
  • Πρόγραμμα 291 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Ταινίες - Κριτική από το Cine.gr


Das Kabinett des Doktor Caligari (1920)

- Μεταφρασμένος Τίτλος:
Το Εργαστήριο του Δρ. Καλιγκάρι
- Γνωστό και ως:
Δόκτωρ Καλιγκάρι
The Cabinet of Dr.Caligari

Τρόμου | 78' | Απαραίτητη γονική συναίνεση
Χρώμα: Ασπρόμαυρο
Ήχος: Mono
Γλώσσα: Βωβή
Δημοτικότητα: 0.10 %
Αξιολόγηση: 9.18/109.18/109.18/109.18/109.18/109.18/109.18/109.18/109.18/109.18/10   (9.18/10)
Aντιφατικότητα ψήφων: Χαμηλή (Συμφωνία ψήφων > 75%)




- Υπότιτλος:

Πρέπει να γίνεις Καλιγκάρι.

- Gallery:



 

- Κριτική από το Cine.gr:


Το εργαστηριο του Δρ. Καλιγκαρι ειναι ενα απο τα πρωτα δειγματα, ισως το πιο διασημο, του γερμανικου εξπρεσιονιστικου κινηματογραφου. Το κινημα που διηρκεσε απο το 1919 εως το τελος της δεκαετιας του ’20 ( με πιο παραγωγικα χρονια την 5ετια 1919 – 1924) θεωρειται το πρωτο ουσιαστικο κινημα του μοντερνου κινηματογραφου και αυτο που αναβαθμισε τα κινηματογραφικα προϊοντα σε εργα τεχνης. Απο εδω και περα μονο ως τετοια θα αντιμετωπιζονται απο τους κριτικους.

Ο γερμανικος εξπρεσιονισμος ξεπηδησε μεσα απο τους προβληματισμους της εξπρεσιονιστικης επαναστασης που ηδη ειχε επιβληθει στη ζωγραφικη. Οι εξπρεσιονιστες παλευουν να δημιουργησουν ενα πιο αμεσο προϊον της ψυχης και να αποδωσουν ολες τις εκφανσεις του ανθρωπινου μυαλου. Επιμενουν στην υποκειμενικη θεωρηση της πραγματικοτητας συγκροτωντας ετσι εναν ισχυρο αντιποδα στις εμπρεσιονιστικες επιδιωξεις.

Αν τοποθετησουμε απο τη μια τις θεμελιωδεις αρχες του εξπρεσιονισμου (που ηδη εχουν παγιωθει οσον αφορα την ζωγραφικη) και απο την αλλη τη ψυχοσυνθεση ενος λαου που βιωνε μια καταφωρη ηττα σε εναν πολεμο και με θιγμενη αξιοπρεπεια ηθελε να κραυγασει την κοινωνικη καταρρευση, η γεννηση του γερμανικου κινηματογραφικου εξπρεσιονισμου μοιαζει φυσικο επακολουθο. Την επαυριον του Α΄ Παγκοσμιου Πολεμου ο Caligari διψα για απαντησεις και η ιστορια το μονο που μπορει να του προσφερει ειναι παραληρηματα κι εφιαλτες.

Για την βοηθεια του αναγνωστη θα προσπαθησω να παραθεσω τα στιλιστικα στοιχεια του κινηματος ωστε η προσεγγιση του φιλμ (διοτι μια στοιχειωδη προσεγγιση μπορει κανεις να επιχειρησει σ’ ενα κειμενο αυτης της εκτασης) να γινει πιο ομαλη.

Οι γερμανοι εξπρεσιονιστες δινουν ιδιαιτερη βαρυτητα στην χρηση του chiaroscuro (οπτικη αντιθεση μεταξυ σκιας και φωτος). Άλλωστε η χρηση του ειναι αυτη που εξυπηρετει την εικονιστικη αοριστια και την ταση προς την εσωστρεφεια. Οι συνθεσεις ειναι κλειστοφοβικες, οι απεικονισεις παραμορφωτικες και υπογραμμιζονται υπερβολικα οι φορμες. Η εναλλακτικη πραγματικοτητα που προβαλλεται μεσα απο τα δημιουργηματα, επιτυγχανεται με τις γωνιωδεις ληψεις, τις παραξενες γωνιες, τη μινιμαλιστικη σκηνικη αντιληψη, τις στυλιζαρισμενες ερμηνειες, την υποκειμενικη υφολογια και την ονειρωδη ατμοσφαιρα. Η ταινια διαθετει ολα τα παραπανω στοιχεια.

Η ταινια ειναι ενα θριλερ για γερα νευρα. Η κεντρικη ιστορια του εργου ειναι εξυπνη και γεματη εκπληξεις. Ο Francis και ο φιλος του επισκεπτονται ενα πανηγυρι σε μια μικρη πολη. Εκει συναντουν τον Δρ. Caligari ο οποιος παρουσιαζει τον υπνοβατη Cesare που προβλεπει το μελλον. Ο φιλος του Francis ρωταει τον Cesare για το ποτε θα πεθανει και μαθαινει οτι θα πεθανει μεχρι την επομενη αυγη, μια προβλεψη που θα επαληθευτει. Ταυτοχρονα πραγματοποιουνται και αλλοι φονοι στην πολη. Ο Francis υποπτευεται τον Caligari, ομως αλλος χρεωνεται, προς στιγμην, τους φονους. Σταδιακα αποκαλυπτεται οτι ο δολοφονος ειναι ο Cesare, πληρως καθοδηγουμενος ομως απο τον αφεντη του. Ο Francis σε μια προσπαθεια να προστατευσει την αρραβωνιαστικια του αρχιζει μια ερευνα για τον Caligari που θα τον οδηγησει σ’ ενα ασυλο ψυχασθενων στο οποιο …τι εκπληξη!, ο Caligari ειναι διευθυντης. Θα σταματησω εδω καθως μεσα μου παλευει η παρορμηση να αποκαλυψω το τελος που θα με βοηθησει να ολοκληρωσω τα επιχειρηματα μου γυρω απο την αποτελεσματικοτητα της ταινιας και η συνειδητοποιηση του ποσο εκνευριστικο ειναι ν’ αποκαλυπτεις την εκπληξη σ’ εναν διψασμενο, για νεες εμπειριες, κινηματογραφοφιλο.

Τα σκηνικα ( μια που θα χρειαστει να επιμεινουμε, διοτι η λειτουργια τους ειναι καταλυτικη στο τελικο αισθητικο αποτελεσμα) ειναι σχεδιασμενα απο μινιμαλιστες της σχολης Bauhaus. Ολη η ταινια ειναι γυρισμενη σε στουντιο ετσι ωστε ο ελεγχος του σκηνικου περιβαλλοντος να ειναι απολυτος. Τα σκηνικα γωνιωδη, μυτερα εντελως γεωμετρικα, σχεδον μακαβρια υπαινισσονται ενδεχομενως τον διαχυτο σε ολη την πολη τρομο. Οπωσδηποτε το οπτικο αποτελεσμα θα μπορουσε να ειναι συναρτηση της ψυχωσης του αφηγητη Francis, μια αντανακλαση του διεστραμμενου του μυαλου.

Τα εξπρεσιονιστικα στοιχεια εκτεινονται στο make up, στα κοστουμια, στις ερμηνειες των ηθοποιων οπως και στην αντιληψη κινηματογραφησης της ιστοριας.

Προσεξτε τον Cesare, αδιαμφισβητητο προγονο των επερχομενων βαμπιρ. Μνεια για αξιοπροσεκτη ερμηνεια θα πρεπει να γινει για τον Conrad Veidt που δινει του δινει σαρκα και οστα. Ερμηνευει καταπληκτικα το ον που δεν κινειται ποτε αυτοβουλως. Ο τροπος που ελεγχει ( η μαλλον δεν ελεγχει το σωμα του) προδιδει διαρκως την κατασταση της υπνωσης στην οποια βρισκεται καθ’ ολη την διαρκεια της ταινιας. Ταυτοχρονα μας κανει κοινωνους της διαρκους αγωνιας να ξαναποκτησει τον ελεγχο των κινησεων του διοτι μονο οταν συμβει αυτο θα εχει κερδισει τη χαμενη του ανθρωπια. Η ανδρογυνη φορμα του θετει ενα σαφες θεμα σεξουαλικοτητας (και θυμηθειτε οτι βρισκομαστε στο 1919) η οποια ξαφνιαζει ειδικα οταν φτανουμε στο επιμαχο σημειο του ερωτα του για την Jane.

Ο Werner Kraus ερμηνευει την επιβλητικη μορφη του Caligari μ’ ενα μελετημενο σχεδον ακαδημαϊκο τροπο που στοιχειωνει τα ονειρα μας. Τα ματια του αποκαλυπτουν το διαταραγμενο μυαλο του και μας προειδοποιουν διαρκως για τον κινδυνο που διατρεχουμε να ενταχθουμε στο παραληρημα που εξελισσεται μπροστα στα απαιδευτα ματια μας.

Η σκηνοθετικη προσεγγιση του Wiene ειναι ιδιαιτερα πρωτοτυπη και καινοτομα. Χρησιμοποιει τη δημοφιλη, μεταγενεστερα, μεθοδο του flash back για να παρουσιασει την ιστορια, αλλωστε ειναι σαφως πιο απειλητικη η αφηγηση ενος γεγονοτος απο ενα προσωπο που γνωριζει το τελος και του οποιου την διανοητικη κατασταση εμεις αγνοουμε. Ring any bells? (για θυμηθειτε το προσφατο και πολυαγαπημενο The usual Suspects - Συνηθεις Υποπτοι). Η μικρη σε εκταση χρηση του μονταζ γινεται οπλο στα χερια του σκηνοθετη. Προσεξτε την σκηνη της εισβολης του υπνοβατη Cesare στο δωματιο της Jane απο το παραθυρο. Το βαθος της ληψης του επιτρεπει να εισβαλλει σταδιακα στο δωματιο προκαλωντας μας τον τρομο κλιμακωτα. Μια σκηνη-κλισε που θα την συναντησουμε σχεδον σε ολα τα επομενα φιλμ τρομου.

Ο Caligari ειναι μια προταση- προκληση για τους επομενους κινηματογραφιστες. Προταση για πειραματισμους γυρω απο την απεικονιση του αφυσικου και του εξωλογικου μεσω του αντικειμενικου μεσου της κινηματογραφικης φωτογραφιας. Οι εξπρεσιονιστικες κατακτησεις του επηρεασαν την διαμορφωση της κινηματογραφικης κουλτουρας του τρομου και ειναι συχνα ορατες στο εργο σπουδαιων κινηματογραφιστων οπως π.χ. ο Tim Burton.

Το φιλμ αποτελει μια κοινωνικοπολιτικη προειδοποιηση και μαλιστα σημαντικου εκτοπισματος, αν σκεφτει κανεις οτι σε 20 χρονια απο την ολοκληρωση της ταινιας η Γερμανια θα γεννησει το φαινομενο Χιτλερ. Εαν η ιστορικη αναγωγη που επιχειρω μοιαζει τραβηγμενη θα περιοριστω στο να τονισω οτι το φιλμ ειναι οπωσδηποτε μια κραυγη κατα του αυταρχισμου και της χειραγωγησης του ατομου.

Σε περιπτωση που το κειμενο σας επεισε να παρακολουθησετε το φιλμ – που κατα την αποψη μου αποτελει τον ακρογωνιαιο λιθο του μοντερνου σινεμα- και με δεδομενο οτι ο κινηματογραφος εγειρει απο τη φυση του το αιτημα της βιωματικης συμμετοχης του θεατου, καλως ηλθατε στους εφιαλτες μας … WATCH AND LEARN

Κατ’ εξαιρεση θ’ αποφυγω την βαθμολογηση. Αν το επραττα, θα ηταν για μενα σαν να βαθμολογω το «Γευμα στη χλοη» του Manet η τις «Δεσποινιδες της Avignon» του Picasso. Και αυτο καθολου δεν θα το’ θελα.

Αλκηστις Χαρσουλη


 
Das Cabinet des Dr. Caligari (1920) - kprncs - Πεμ 06 Αυγ 2015 - 19:08

ΣΧΟΛΙΟ του ΚΓΠ στο [http://www.cine.gr/film.asp?id=702120]


Das Cabinet des Dr. Caligari (1920)


Ο Δρ Καλιγκάρι (Krauss Werner) εμφανίζεται σε ένα πανηγύρι Γερμανικού χωριού με τον βοηθό του, Τσέζαρε (Conrad Veidt), ο οποίος είναι πάντα υπνωτισμένος και ο οποίος πάντα προβλέπει φρικτά μαντάτα.


Ενα σωρό άλυτες δολοφονίες ακολουθούν τον Δρα, μέχρι που ο ερωτευμένος νεαρός Francis (Friedrich Fehrer), του οποίου η μνηστή την έχει γλιτώσει παρατρίχα από τον Τσέζαρε,  ανακαλύπτει ότι ο Τσέζαρε κάτω από τις εντολές του Δρα εκτελεί τους φόνους...


Ποιός είναι όμως ο Δρ Καλιγκάρι, ένα τρελός, μία οπτασία από το παρελθον, ο διευθυντής του τοπικού τρελοκομείου ή κάτι άλλο?


Μεγαλειώδης βωβή, σουρεαλιστική κινηματογραφική ταινία του σκηνοθέτη Robert Wiene.

Τα εκπληκτικά παρανοικά σκηνικά της ταινίας (που λές και έχουν βγεί από τους πίνακες Γάλλων ιμπρεσσιονιστών ζωγράφων), τα χρώματα της και το μακιγιάζ των ηθοποιών, ο τρόμος του παρελθόντος και οι αμφιβολίες για τον Δρα Καλιγκάρι συνθέτουν μία απίθανη ταινία, παγκόσμιο πολιτιστικό μνημείο. [Κώστας ΚΓΠ 06082015](10/10)

Το επεξεργάστηκε ο/η kprncs συνολικά 2 φορές
 
Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.