• ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ...

  • Αριθμός ταινιών: 22307
  • Αριθμός συν/τών: 759912
  • Πρόγραμμα 300 Κινηματογράφων και 18 τηλεοπτικών σταθμών
Editorial


Τετ 14 Μαρ 2007

THIS IS SPARTA… (pause) NOT!






Τιμή σ΄ εκείνους όπου στην ζωή των
ώρισαν και φυλάγουν Θερμοπύλες.
Ποτέ από χρέος μη κινούντες
Δίκαιοι και ίσοι σε όλες των τες πράξεις,
Αλλά με λύπη κιόλας κ’ ευσπλαχνία
Γενναίοι οσάκις είναι πλούσιοι, κι όταν
Είναι πτωχοί, πάλ’ εις μικρόν γενναίοι,
Πάλι συντρέχοντες όσο μπορούνε
Πάντοτε την αλήθεια ομιλούντες,
Πλην χωρίς μίσος για τους ψευδόμενους.
Και περισσότερη τιμή τούς πρέπει όταν προβλέπουν
(και πολλοί προβλέπουν)
Πως ο Εφιάλτης θα φανεί στο τέλος,
Κ’ οι Μήδοι επί τέλους θα διαβούνε.

Θερμοπύλες(1903), Κ.Π. Καβάφη




Αυτές είναι οι Θερμοπύλες του Κ.Π. – τις έχεις ακουστά; Έχουν καμιά σχέση με τις Hot Gates του Zack Snyder; Αυτή είναι η αιώνια ξακουστή θυσία των Σπαρτιατών λοιπόν; Εναντίον των κάτι – σαν ρινόκερων, των οργκ, του αργυρόφουστα Ξέρξη και των Darth Vader «αθανάτων» του; Ήταν οι Spartans «επαγγελματίες πολεμιστές», από 7 χρονών μακριά από την οικογένειά τους; Ένα υπερ- γραμμωμένο συνάφι βίαιων φετιχιστών, αιμοδιψών, αγροίκων, εραστών ενός «ένδοξου θανάτου»; Ενώ οι «φιλόσοφοι-παιδεραστές» Αθηναίοι, ε; Εδώ υπάρχει ο νόμος του σπαθιού και του δόρατος, τα αποδέλοιπα είναι για κονφετί Πέρσες με βγαλμένα φρύδια και piercing, τερατόμορφους - αγάμευτους Εφιάλτες και λοιπά…γίδια που δε γρικάνε τι εστί ελληνική μαγκιά, έτσι μεγάλε;

Σε ποιο έργο μεγάλε; Στους 300, λέει, του Λεωνάιντας. Κι ας ήταν μεταξύ 3 – 7,000 μαζί με Αρκάδες, Μεσσήνιους, χώρια τους δικούς τους είλωτες και περίοικους. Κι ας ήταν, όχι 5 εκατομμύρια, αλλά κοντά 300.000 οι Πέρσες. Κι ας μην ήρθαν απρόσκλητοι οι τελευταίοι, αλλά φρικαρισμένοι από τις βρομοδουλειές των Αθηναίων με τους Ερετριείς στην Ιωνία στις απαρχές του 5ου αιώνα (498 π.χ., Μίλητος, Αρισταγόρας, Σάρδεις κλπ). Κι ας ήταν τελικά οι ίδιοι οι Σπαρτιάτες που κέρδισαν τον Πελοποννησιακό Πόλεμο (431-404 Π.Χ.) με τη βοήθεια των Περσών. Όταν η Αθηναϊκή Συμμαχία ήταν η τότε Αμερική με τα τσανάκια της και η Πελοποννησιακή Συμμαχία το αντίστοιχο Σύμφωνο της Βαρσοβίας. Αν έχεις αφιερώσει μισή ώρα διαβάσματος Αρχαίας Ιστορίας, τότε δε χρειάζεσαι τον Frank Miller να σου μάθει τα δικά σου αμπελοχώραφα: Ενωμένη Ελλάδα δεν υπήρξε ποτέ, ει μη μόνον στη Μάχη των Πλαταιών (479 Π.Χ.).

Αυτά, για την Ιστορία, που λένε. Αυτήν που περνάει από την Αγία Λαύρα, το Κρυφό (;) Σχολειό και την ντροπιαστική σάχλα που λέγεται βιβλίο Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού, μέχρι την ξεφτίλα της βεβήλωσης του μνημείου του Αγνώστου Στρατιώτη. Εθνική Επέτειος έρχεται, διπλή εορτή (;), οπότε το αφήνω προσωρινά προχωράω παραπέρα. Όχι όμως πριχού ξεσκαρτάρω ένα-δυο πράματα. Το ένα είναι ότι αν έχεις έστω την αμυδρή υπόνοια ότι το 300 είναι η απλή μεταφορά ενός comic, σε διαβεβαιώ ότι μάλλον δεν βρίσκεσαι στο κατάλληλο site. Η’ μάλλον, για να μην παρεξηγηθούμε, μάλλον δεν βλέπουμε την ίδια ταινία. Το δεύτερο είναι ότι ο τρόπος που αντιμετωπίζονται στη χώρα μας οι 300 ως φιλμικό γεγονός είναι δηλωτικός της εθελότυφλης, ημι-υποψιασμένης κινηματογραφικής απαιδευσιάς.



Αν έχεις ανάγκη να εκτονώσεις τον καταπληγωμένο σου, τον τεταπεινωμένο σου εθνικό τσαμπουκά, συνδυάζοντάς το από videogmίζουσες extremιές, κανένα κόλλημα, ω μικρο-μέγαλε. Ανακουφίσου ανενόχλητος. Αν όμως ζητάς κριτική επιβεβαίωση για το ότι γουστάρεις έναν πολτό καρικατουρέ αντρίλας και μια τηγανιά machismo-ρατσισμού, εδώ δεν ακολουθώ. Γι ‘αυτό σου ζητώ προκαταβολικά συγνώμη αν θα συμπιέσω τα εθνικά σου αντανακλαστικά ή θα διαχωρίσω τη θέση μου από το αποθεωμένο σου κενόδοξο μπανιστήρι που λέγεται 300. Οφείλω να αντιτάξω την αισθητική όσο και πολιτική μου ευπροσηγορία στην υπηρεσία της μόνης κατευθυντήριας οδού που ορίζει την κριτική μου ματιά: Της λογικής: Εσύ ισοπεδώνεις το αισθητικό ήθος και την παιδευτική αξία μιας κινηματογραφικής ταινίας στο μολώχ του αμετροεπούς τζέρτζελου και στην οιονεί αποκατάστασή σου από τον υποτιθέμενο μάλιστα εχθρό - εγώ λέω δύο πράγματα, διαχρονικά αλλά τόσο εθνο-πατριωτικά όσο δεν φαντάζεσαι, υπερασπιζόμενος την αποστολή μου να αναλύσω κριτικά ένα έργο τέχνης: ΟΧΙ και…ΜΟΛΩΝ ΛΑΒΕ!

Οι 300 είναι αισθητικά μια κλάση κάτω από το Sin City. Σκηνοθετικά δύο με τρεις. Οι διάλογοι, με τα «αουού» και τις βροντοστομίες, τόσο αμετροεπείς ερμηνευτικά, όσο να έχεις τον Schwarzenegger να απαγγέλλει Άμλετ. Το kitsch στα όρια του κραξίματος, με σεξουαλική στόχευση απαρέγκλιτα politically incorrect. Κι όμως, δεν με ενοχλεί τόσο αυτό. Αυτό που με βουρλίζει είναι άλλο, ονομαστικά αυτή η συμπλεγματική κρίση εθνικής ταυτότητας του νεοέλληνα, αυτή η ανασφάλιστη εγωπάθεια, να αναδειχθούμε, να κυριαρχήσουμε, να φανούμε ανώτεροι όλων, να αποδείξουμε ότι η τωρινή μας μιζέρια στον παγκόσμιο χάρτη δεν είναι η αληθινή, η πρέπουσα κατάσταση για μας τους επιγόνους των Αρχαίων και Επιφανών Προγόνων μας, αλλά κάτι – σαν τη Ζώνη του Λυκόφωτος, απ’ όπου σύντομα θε να βγούμε. Αμήν.

Χάσαμε το μέτρημα πια από τις παγκόσμιες πρεμιέρες. Από Βερολίνο, L.A., The Mall, πόλη της Σπάρτης. Χάσαμε το μέτρημα από το έπος των 300…χιλιάδων χαρτακίων το πρώτο τετραήμερο προβολής. Κοντά 70 εκατομμύρια εισπράξεις στις Αμερική. Όχι άδικα. Η ταινία βλέπεται, ανετότατα, έχει υψηλά production values κι επ’ ουδενί δεν είναι για 0, όπως εύκολα την εξοστράκισαν οι παραδοσιακοί φωστήρες της ημεδαπής κριτικής. Όχι όμως και να την προσκυνήσω. Αυτό στα μέρη μου, εκεί στην Σελασσία Λακωνίας, όπου βρήκε τέλος το αρχαίο Σπαρτιάτικο Κράτος, λέγεται Μηδισμός. Όσο κι αν άκουσα στο ραδιόφωνο τον δήμαρχο της Σπάρτης να λέει ότι η ταινία εξυμνεί την στρατιωτική ανδρεία, εγκωμιάζοντας την ρώμη της Λακεδαίμωνος. Συμπληρώνοντας βέβαια, ότι η φήμη της ταινίας θα τονώσει την σχεδόν ανύπαρκτη τουριστική κίνηση που παρουσιάζει η μοντέρνα Σπάρτη των 20.000 κατοίκων.

Από τους πίνακες του Massimo D’ Angelico («Τα Στενά των Θερμοπυλών») και του Jacques Louis David («Ο Λεωνίδας στις Θερμοπύλες») και τον Καβάφη μέχρι το ψευδο-έπος με σανδάλια του 1962 και τους 300 του Dawn-of-the-Dead-remaker Snyder είναι πολλά τα μίλια απόστασης. Αν ως γνήσιος 16ρης γουστάρεις το απόλυτο γης-μαδιάμ βίας και πολιτικής ιδεολογίας το κατανοώ απόλυτα. Απλά, μας έχω για καλλίτερα πράγματα. Πιο ουσιαστική, πιο εμπνευσμένη αναπαράσταση αυτών που δεν έδωσαν «Γη και Ύδωρ» στους Ξέρξεις και Δαρείους της εποχής εκείνης. Σ’ αυτούς που κέρδισαν την ιστορική αθανασία, όχι γιατί ήταν πιο «αουού» και πιο μποντυ-μπιλντεράδες από τον εχθρό, αλλά επειδή έκαναν τον πόλεμο ιερό χρέος προς την πατρίδα, ΑΜΥΝΟΜΕΝΟΙ ΥΠΕΡ ΒΩΜΩΝ ΚΑΙ ΕΣΤΙΩΝ. Λέξη-προς-λέξη, σεβόμενοι τον εχθρό, κερδίζοντας ταυτόχρονα το δέος και την αναγνώριση απ’ αυτόν. Τα υπόλοιπα είναι παιδαριώδη, χαριτωμενιές και χαϊδέματα στον καταναλωτή-σιγουράντζα των multiplex. Κι ενθάδε κείται η ημεδαπή κριτική αναξιοπιστία, που μπροστά στον ισοπεδωτικό ορυμαγδό της ταινίας, απάντησε με ξόρκια και αφορισμούς, αντί να επιδείξει μια άλλη, τόσο αναγκαία, μα τόσο δυσεύρετη αρετή των αρχαίων ημών προγόνων: Ολύμπια ψυχραιμία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ


3.100



 
 
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια. Στείλτε το πρώτο!

Αυτή τη στιγμή δεν είστε συνδεδεμένος. Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να σχολιάσετε.